چگونگی فاسد شدن غذای مانده
بارزترین نشانه برای ناسالم بودن و فساد مواد غذایی این است که بعد از مصرف آن، احساس ناراحتی خواهید کرد. سر درد و معده درد و احساس تهوع از علایم بسیار رایج مسمومیت غذایی است. برخی افراد، معدههای بسیار حساسی دارند و خیلی سریع تر به کوچکترین علایمی واکنش نشان داده و دچار مشکل میشوند. غذای مانده، یکی از رایج ترین دلایل این قبیل مشکلات است و نه تنها در غذاهای خانگی، حتی در برخی رستورانها نیز ممکن است غذای مانده سرو شود. به همین دلیل است که همواره توصیه میشود در انتخاب رستوران دقت کنید.
غذاهای بیخاصیت
غذاهای مانده، هیچ گونه ارزش غذایی ندارد. حتی اگر خوردن غذاهای مانده منجر به ناراحتی و مسمومیت نشوند، باز هم هیچ فایده ای برای شما ندارند. هیچ نشانی از ویتامین سی و یا انواع ویتامینهای ب در غذاهای مانده نیست وصرفا با مصرف آنها تنها به شما احساس سیری منتقل میشود، در حالی که در واقع هیچ گونه مواد غذایی مفیدی به بدن شما نرسیده است.
علایم مسمومیت را بشناسید!
سردرد و تب و همین طور دل درد و دل پیچه، از رایج ترین نشانههای مسمومیت غذایی است. خوردن غذای فاسد در عملکرد دستگاه گوارش اختلال ایجاد کرده و میتواند تا مدت چند، روز برای شما ایجاد ناراحتی کند. در شرایط عادی بعد از 4 ساعت، مواد غذایی جذب بدن میشود در حالیکه در صورت بروز مسمومیت، این پروسه طولانی تر شده و تا خارج شدن غذای مسموم از بدن فرد، ناراحتی و احساس ناخوشی همچنان پا بر جا خواهد بود. علایمی همچون احساس تهوع و استفراغ نیز بسیار شایع است. بالا آوردن غذای مسموم شاید چندان خوشایند نباشد اما میتواند به فرایند بهبود فرد کمک کند چرا که خیلی سریع تر حجم بالایی از غذای مسموم که موجب ناراحتی بوده و در فرد احساس سنگینی ایجاد میکرده از بدنش خارج میشود.
مشکلات گوارشی
بدن تمایل به خارج کردن غذای مسموم از درون خود دارد چرا که وجود سم در عملکرد بدن اختلال ایجاد میکند. اگر فرد نتواند غذا را بالا بیاورد و در عمل، غذا از معده عبور کند و به رودهها برسد، عمل دفع فرد دچار اختلال میشود. معمولا برون روی و اسهال از نشانههای بارز این مساله است. در صورت بروز این مساله، باید فرد به دستور پزشک آنتی بیوتیک مصرف کرده و یا برای جایگزین کردن سریع آب از دست رفته از بدن، سرم بزند.
برای تشخیص فاسد شدن غذای مانده به حواس خود اطمینان کنید.
هیچ گونه فوت و فن عجیب و غریبی برای تشخیص ماندگی غذا وجود ندارد و قرار نیست تا با انجام دادن آزمایشهای سخت و دشوار به این مساله پی ببرید. تنها کافی است با دانستن برخی نکات ساده و بررسی کردن مواد غذایی، به سالم بودن و یا ناسالم بودن آنها پی ببرید. برخی از افراد، به شکل غریزی استعداد خوبی در تشخیص این مساله دارند اما خبر خوب اینکه همه افراد با دانستن نکات زیر میتوانند به خوبی از عهده این امر بر بیایند.
حس بینایی: رنگ رخساره خبر میدهد از سر درون!
رنگ و لعاب ساختگی غذاهای رستورانی، ممکن است مانع تشخیص ماندگی آنها شود اما در بیشتر موارد میتوانید با نگاهی دقیق به روی مواد غذایی از سلامت آن مطمئن شوید. در ادامه چند مثال برای تان آورده ایم.
غذا با مرغ
مرغ تازه، رنگ روشن و طبیعی دارد و به هیچ وجه روی آن آثار چروکیدگی مشاهده نمی شود. اگر مرغ فاسد باشد رنگ آن تیره شده و به نوعی پرخون و کبود است. اگر شدت فساد مرغ بالا باشد حتی این تیرگی ممکن است به جایی بیانجامد که رنگ مرغ کاملا خاکستری و یا سبز شود. به ویژه در مواقع قطعی برق طولانی مدت، ممکن است حتی مرغ در فریزر نیز فاسد شود. البته در نظر داشته باشید که رنگ ماکیان مختلف با هم دیگر کمی متفاوت است.
غذا با گوشت
گوشت تازه، رنگ قرمز روشن داشته و قوام دارد. شل بودن گوشت اصلا نشانه خوبی نیست. گوشت در صورت فساد، حالت لیزی به خود میگیرد. اگر در بخش هایی از گوشت، علایم یخ زدگی و تیرگی مشاهده کردید از مصرف آن بپرهیزید. این نشانهها در گوشت خام به خوبی قابل رویت است.
حس بویایی!
افرادی که شامه قوی تری دارند، خیلی راحت و بدون نزدیک کردن مود غذایی به بینی، میتوانند پی به سالم بودن یا ناسالم بودن آن ببرند. چنانچه کمی نسبت به فاسد شدن مواد غذایی مشکوک هستید، آن را ببویید اما توصیه ما به شما این است که خیلی مواد غذایی را به بینی نزدیک نکنید چرا که ممکن است این آلودگیها از راه بینی وارد مجرای تنفسی شده و برایتان مشکل ساز شود. بوی نامطبوع مواد غذایی، نشانه بارزی برای فساد آن است. به حس بویای خود اطمینان داشته باشید و چنانچه بوی تندی و ماندگی احساس کردید، شک نکنید که آن ماده غذایی فاسد شده است. در اغلب موارد حتی غذاهایی که چاشنی زیاد نیز داشته باشند در صورت فاسد شدن این بوی نامطبوع را نشان میدهند.
حس چشایی!
گاهی موارد ممکن است بیخیال از همه جا، یک لقمه از غذا را به دهان ببرید و مشغول جویدن آن شوید. با این کار علاوه بر آنکه بوی غذا را خیلی قوی تر احساس میکنید، عصبهای چشایی، طعم غذا را بلافاصله به شما نشان میدهد. هر ماده غذایی در صورت سالم و تازه بودن، طعم مشخصی دارد.و برخی مواد غذایی با فساد ترش شده و برخی دیگر طعم تند و تیز به خود میگیرند. اگر کوچکترین تغییری در طعم غذا احساس کردید بلافاصله غذا را از دهان خارج کرده و دهانتان را بشویید.
نگاهی به تقویم نیز بیاندازید!
در روزهای تعطیل و ایامی که میزان عرضه و تقاضای مواد غذایی در مراکز پخش و همین طور رستورانها دست خوش تغییر میشود، احتمال ماندگی غذا افزایش مییابد. برای مثال، در ماه رمضان به دلیل اینکه تنهابرای مدت مشخصی بعد از افطار تا شب رستورانها و سایر مراکز عرضه مواد غذایی میتوانند غذاهای خود را به فروش برسانند، احتمال اضافه ماندن غذاها افزایش مییابد. بعد از تعطیلیهای چند روزه و یا ایامی که به هر دلیل ممکن است تهیه مواد غذایی تازه برای صاحبین کسب و کار سخت باشد، احتمال اینکه غذایی که به شما عرضه میکنند مانده باشد افزایش مییابد. البته این مساله در مورد تمامی رستورانها صدق نمی کند. اگر به هر دلیلی مجبور به تهیه غذا در این ایام خاص شدید باید کمی هوشمندانه عمل کنید. بهتر است به سراغ غذاهایی بروید که احتمال فاسد بودن آنها کمتر باشد. برای مثال بدترین انتخاب در مواقع این چنینی ماهی و یا سایر غذاهای دریایی است. احتمال فساد نان و برنج و مواد پروتئینی مانند مرغ به نسبت بسیار پایین تر است و در مورد سالادها نیز با نگاه کردن به آن میتوانید به فاسد بودنش پی ببرید.
دور غذاهای خام و سوخته را خط بکشید!
در بسیاری از فرهنگهای غذایی، برخی از غذاها به شکل کاملا خام سرو میشود. از جمله غذاهای دریایی همچون ماهی و صدف و حتی گوشت. در فرهنگ غذاهای ایرانی، این مساله به ندرت دیده میشود. بهتر است با توجه به عادت تغذیه ای خودتان عمل کرده و دور غذاهای خام یا سوخته را خط بکشید. برای مثال بهتر است استیک را به شکل کاملا پخته سفارش دهید. غذای سوخته نیز منجر به آسیبهای کبدی شده و هیچ گونه ارزش غذایی ندارد. در نظر داشته باشید که سوختگی غذا ممکن است به دلیل چند بار گرم شدن آن باشد واین مساله اصلا چیز خوبی نیست و برای سلامتی به شدت خطر آفرین است.
کپکها را جدی بگیرید! کپکها با شما شوخی ندارند!
شاید شنیدن اسم کپک، کمی چندش آور باشد اما خوب است بدانید که تمامی انواع کپک، لزوما خطرناک نیستند. برخی کپکها کاملا بیآزار بوده و حتی در فرایند تخمیر و تولید بسیاری از مواد غذایی نقش اساسی ایفا میکنند. حتما پنیرهای کپک زده فرانسوی را دیده اید! این یکی از همان انواع کپک بیآزار و خوشمزه است که ظاهرا اسمش بد در رفته است. اما نوع خطر آفرین کپکها به شدت سمی است. سم آفلاتوکسین از کپکها منتشر شده و میتواند سلامتی شما را به خطر بیاندازد. یکی از مهمترین ویژگی کپکها این است که اگر نشانهی کوچکی از آنها در روی مواد غذایی دیدید، باید مطمئن شوید که آنها به تمام مواد غذایی با قدرت نفوذ کرده اند، حتی اگر نتوانید آثاری از کپک در سایر نقاط مواد غذایی ببینید. هرگز با برداشتن کپک از روی غذا از دست آن راحت نمی شوید. در این مورد خسیس بودن ممکن است به ضررتان تمام شود. غذایی که کپک زده باشد، به شکل کامل غیر قابل مصرف است و این قانون هیچ استثنایی نیز ندارد. مسمومیت غذایی، آلرژی و حتی به شکل جدی تر آن سرطان دستگاه گوارش، از عوارض مصرف کپک هاست. حتی هنگام دور ریختن مواد غذایی کپک زده نیز، آنها را به آرامی به کیسه زباله منتقل کرده و بلافاصله کیسه را گره بزنید. به هیچ وجه مواد غذایی کپک زده را هم نزنید چون ذرات ریز کپک میتواند وارد مجرای تنفسی شده و یا روی سایر مواد غذایی بنشیند.
تنها راه در امان ماندن از کپک پیشگیری است!
دانستیم که ظاهر شدن کوچکترین نشانه کپک بر روی هر گونه مواد غذایی، به معنی فساد تمامی بخشهای آن است اما برای جلوگیری از کپک زدن مواد خوراکی چه کار باید کرد؟ در ادامه به برخی از مستعد ترین مواد غذایی برای کپک زدن میپردازیم، تا با رعایت نکاتی که برایتان ذکر خواهیم کرد، از کپک زدن آنها جلوگیری کنید.
میوه و سبزی و صیفی جات
بخش پایینی یخچال مکانی است که به شکل پیش فرض، برای نگهداری میوه و سبزی استفاده میشود. قبل از هرچیزی باید بدانید که این محفظهها باید همیشه خشک و تمیز باشد و چنانچه میوه لهیده یا مانده ای در آن بوده، حتما جامیوه ای را خارج کرده و کامل شسته و خشک کنید. برای کاستن میزان رطوبت جامیوه ای، میتوانید یک حوله تمیز و یا اسفنج در زیر محفظه قرار دهید تا آب اضافی را به خود بگیرد. البته این مساله در صورتی کاربردی است که میوهها را شسته ودر یخچال نگهداری کنید. البته باید نسبت به تمیز کردن اسفنج و حوله نیز حساس باشید و مرتب آن را تمیز کرده و بشویید. البته قبل از قرار دادن میوهها در جامیوه ای یخچال، بهتر است تک تک آنها بررسی کنید و میوههای نرم تر یا آسیب دیده را در کنار میوههای سالم قرار ندهید.
رب گوجه فرنگی
برای جلوگیری از کپک زدن رب گوجه فرنگی، میتوانید از دو ترفند بسیار ساده استفاده کنید. اول اینکه رب را در فریزر منجمد کنید و دوم اینکه در صورت نگهداری از رب در یخچال، یک لایه روغن روی آن بریزید تا از برخورد اکسیژن با سطح آن جلوگیری کرده و در نتیجه از کپک در امان باشید. همیشه برای برداشتن رب از ظرف، از قاشق تمیز و کاملا خشک استفاده کنید.
سرکه، آبغوره و آبلیمو
چاشنیهای ترش را در ظروف تمیز و خشک ریخته و در آن را محکم ببندید. بطریها را در آب جوش بجوشانید و در جای خنک .و تاریک نگهداری کنید.
پنیر
پنیر را در آب جوشانده خنک و یا در آب پنیر تازه نگهداری کنید. حتما پنیر را در ظرف در بسته نگهداری کنید تا بوی نامطبوع نگیرد.
نان
رایج ترین دلیل کپک زدن نان، علاوه بر نامرغوب بودن مواد اولیه و فرایند پخت، خیس بودن و یا به اصطلاح عرق کردن آن است. بعد از خرید نان داغ، ابتدا آنها را با فاصله روی سفره پارچه ای بچینید تا کمی سرد شود. سپس بلافاصله نان را تکه تکه کرده و در پلاستیک فریزر ریخته و بلافاصله منجمد کنید.
منبع: چیشی | https://chishi.ir
مجله آشپزی و پخت و پز
