آفرود بر پایه طبیعت گردی و بوم گردی استوار است. در سفرهای آفرود خبری از مسیرهای مرسوم و اقامتگاههای لوکس و از پیش آماده وجود ندارد. در نتیجه لذت و هیجان این سفرها در پیمودن مسیرهایی است که تا به امروز کم تر توسط سایر گردشگران امتحان شده است. همان گونه که از نام آفرود پیدا است، مسیرهای طی شده با خودروهای آفرودی، خارج از جادهها و خیابانهای اصلی است و شکل عجیب و تیون شده این خودروها نیز جهت عبور از موانع دشوار این راهها است. به طور کلی رانندگی و بوم گردی در مسیرهای آفرود را میتوان به چهار گروه اصلی زیر تقسیم کرد:
- آفرود در کویر
- آفرود در کوهستان
- آفرود در جنگل
- آفرود در برف
نکات ضروری که پیش از آفرود سواری باید به آنها توجه کنید:
بخش اول؛ نکاتی فنی اتومبیل
دانستن موارد زیر به شما در تصمیمگیریها برای تشخیص مسیری که بتوانید بهراحتی از آن عبور کنید کمک میکند.
- اگر بهتازگی یک اتومبیل آفرود خریدهاید، سعی کنید قبل آفرود سواری چند روزی با آن تمرین کنید تا به کنترل آن مسلط شوید.
- از آنجایی که مسیرهای آفرود قابل پیشبینی نیستند، ممکن است با شرایط مختلف و بعضا جادههای صعبالعبور مواجه شوید. سعی کنید درباره وزن و ارتفاع خودرویتان اطلاعات کافی کسب کنید. متوجه شوید در شرایط مختلف بهخصوص سطوح شیبدار کدام قسمت از اتومبیل فاصلهی کمتری با سطح زمین دارد. در اینباره زوایای نزدیک شدن، زاویه انحراف و زاویه رمپ اتومبیل میتواند به شما کمک کند.
- از آپشنها و سیستمهای کمکی اتومبیل خود بهخوبی مطلع شوید و استفاده صحیح از آنها را یاد بگیرید.
- از آنجاکه ممکن است مجبور باشید از رودخانه عبور کنید، حواستان به این موضوع باشد که آب به سیستم دیجیتال ماشینتان نرسد؛ چراکه اگر آب به سیستم دیجیتال ماشین رسید برایتان سنگین تمام خواهد شد.
- بخشهای مختلف اتومبیل از جمله فیلترهای روغن، روغن ترمز، ترمزها، تسمهها، تایرها، شلنگهای بنزین و هوا را چک کرده و از سلامت آنها اطمینان حاصل کنید.
- لوازم یدکی و قطعات موردنیاز که فکر میکنید ممکن است در طول مسیر خراب شده و نیاز به تعویض داشته باشند را فراموش نکنید.
- آچارهای موردنیاز برای تعمیر ماشین و تایر زاپاس نیز همراه خود داشته باشید.
.
بخش دوم؛ نکات ایمنی
- حتما یک جعبه کمکهای اولیه همراه داشته باشید.
- بیلچه، کلنگ کوچک، طناب، میخ بزرگ و سیم بکسل را فراموش نکنید.
(میخ بزرگ برای اتومبیلهای آفرودی که وینچ دارند بهکار میآید.)
- بههیچوجه تنها به آفرود نروید. توصیه میشود بهجای یک ماشین با حداقل دو ماشین به این سفر هیجانانگیز بروید. بهاینشکل هنگامی که نیاز به کمک دارید حداقل چند نفر دیگر و یک ماشین همراه شماست.
- سعی کنید درباره مسیری که برای آفرود سواری انتخاب میکنید، اطلاعات لازم را کسب کرده و خانواده خود را نیز در جریان محل دقیق سفرتان قرار دهید.
- سعی کنید بهجای اینکه وسایل سفر را قسمت عقب ماشین قرار دهید، آنها را در بخشهای مختلف اتومبیل جاسازی کنید. چراکه اگر عقب ماشین را سنگین کنید ممکن است انتهای ماشین هنگام عبور از یک سربالایی یا سرپایینی به سطح زمین گیر کند. این نکته هم فراموش نکنید که بهطورکلی توزیع نامساوی بار با تغییر مرکز گرانش خودرو آن را از حالت پایدار خارج میکند.
.
بخش سوم؛ نکات امنیتی
- سعی کنید بدون عجله و با آرامش رانندگی کنید.
- ممکن است در نقطهای جاده باریک شده و جایی برای عبور دو خودروی آفرودی نباشد. در چنین شرایطی اگر خودرویی از روبهروی شما آمد، فرقی نمیکند که خودرو کوچک است یا بزرگ، حق تقدم با خودرویی است که در حال طی مسیر سربالایی است؛ چراکه در سربالایی کنترل ماشین سختتر است.
- اگر به نقطهای رسیدید که رد چرخ عمیقی روی زمین بود، سعی کنید بهجای عبور از روی رد، در صورت امکان یک چرخ ماشین را بین دو رد قرار داده و از آنجا عبور کنید. در غیر اینصورت اگر اطراف رد چرخ فضای کافی وجود ندارد و احتمال میدهید دیفرانسل اتومبیل در آن گیر میکند، با بیلچه ردها را پر کرده و سپس عبور کنید.
.
بخش چهارم؛ نکات اخلاقی
- اتومبیلهای آفرود بهخاطر قدرت زیادی که دارند، ردهای عمیقی از خود به جا گذاشته و میتوانند باعث آسیب به سطح زمین شوند. بنابراین حتیالامکان سعی کنید ردپای جدیدی در محیط بهجای نگذارید و از مسیرهایی عبور کنید که از قبل وجود دارند.
- در بعضی جاها لازم است چند تکه سنگ پشت چرخ بگذارید تا بتوانید از مسیر عبور کنید. فراموش نکنید بعد از اینکه از مسیر به سلامت عبور کردید، سنگها را از سر راه بقیه بردارید.
- به حقوق حیوانات و گیاهان احترام بگذارید و از آسیب به آنها خودداری کنید. عدم رعایت این مورد آرامش طبیعت را بههم میزند.
- سعی کنید برای روشن کردن آتش مقداری چوب خشک یا زغال همراه داشته باشید.
- حتما آتش را خاموش کنید.
.
قوانین سواری در جادههای آفرودی
لازم است قوانینی مربوط به جادهها یی که قصد سفر به آنها را دارید بدانید :
قوانین محیطی
- از خودتان رد پای جدید باقی نگذارید. بله درست شنیدید. رد پای جدید محیط زیست را خراب میکند. ماشینهای آفرودی به علت نیروی بیش تری که به زمین وارد میکنند باعث به وجود آمدن ردی عمیق بر روی جاده میشوند که با هربارش باران این ردها ساییده تر و عمیق تر میشوند. پس بهتر است اگر رد خودرویی روی زمین وجود دارد همان را دنبال کنید و اگر چند ماشینه به آفرود سواری رفته اید همگی دنباله رو یک مسیر باشید.
- زباله نریزید. مطمئنا شما به یک منطقهی بکر جایی که کمتر کسی میتواند با ماشینهای معمولی برود سفر کرده اید. پس در تمیز نگه داشتن طبیعت کوشا یاشید. حتی یک ته سیگار یا پوست شکلات میتواند چهرهی طبیعت را از حالت بکر و زیبایش خارج کند.
- بعضی جاها لازم است چند تکه سنگ پشت چرخها بگذارید تا بتوانید از یک مسیر صعب العبور گذر کنید. بعد از رد شدن از آن نقطه، سنگها را از سر راه بقیهی خودروها بردارید.
- شما به بکر ترین نقاط ایران سفر میکنید و به حریم زندگی گیاهان و حیوانات وحشی داخل میشوید. به حقوق گیاهان و حیوانات احترام بگذارید و آرامش را از طبیعت نگیرید.
قوانین مربوط به امنیت
- به آرامی رانندگی کنید.
- ماشین شما بزرگ است . پس وقتی هنوز از شهر خارج نشده اید از کنار حرکت کنید و باعث ایجاد ترافیک در سطح شهر نشوید.
- ممکن است در نقطه ای جاده باریک شود و جایی برای عبور دو خودرو آفرودی نباشد. اگر از روبرو خودروی دیگری آمد. فرقی نمی کند که خودروی آفرودی طرف مقابل چه قدر از شما بزرگ تر یا کوچک تر است . حق تقدم با خودرویی است که در حال طی کردن مسیر سر بالایی است چرا که کنترل ماشین در سر بالایی به مراتب سختتر است.
- اگر به نقطه ای رسیدید که رد چرخ عمیقی بر روی زمین بود یعنی یک ماشین سنگین یا یک کامیون از آن منطقه عبور کرده. برای اینکه در رانندگی دچار مشکل نشوید حواستان باشد که اگر شما هم روی همان رد عمیق قدیمی رانندگی کنید این رد عمیق تر شده و رانندگی برای شما هم سخت خواهد شد. بهترین راه این است کهاگر مسیر و جاده به شما اجازه میداد یک چرخهای یک طرف را داخل آن رد عمیق بیندازید و چرخهای سمت دیگر را روی یک سطحی که اندکی بر آمدگی داشته باشد. اینگونه رانندگی برایتان آسان تر خواهد بود.
رانندگی آفرودی در شرایط اورژانسی
اگر خودروی آفرودی در یک شیب گیر افتاد : دیر یا زود به سر بالایی یا سر پایینی خواهید رسید که احتیاج به مهارت و دانش شما برای عبور از آنها خواهد بود . وقتی ماشین روی یک شیب گیر کرد از فشار روی کلاچ به هیچ وجه کم نکنید. اگر کلاچ را به خوبی نگیرید باعث میشود کنترل چرخها از دستتان خارج شود. به جای ول کردن کلاچ خیلی سریع و محکم ترمز بگیرید و ماشین را خاموش کنید. و سریعا ترمز دستی را بکشید. حالا که ماشین ثابت ایستاده است با توجه به مسیری که هستید یک مسیر فرضی برای گذشتن از شیب در ذهنتان در نظر بگیرید. حالا به آرامی پا ا از روی کلاچ بردارید. بگذارید کلاچ به آرامی بالا بیاید و همزمان ترمز دستی و ترمز ماشین را به آرامی بگیرید. حالا ماشین را دوباره روشن کنید . این حالت باعث میشود نیروی اتومبیل به صورت اتوماتیک به چرخها منتقل شود. هیچ وقت در این شرایط دنده را روی حالت دنده عقب نگذارید چون با این کار اجازهی انتقال نیروی موتور به چرخها را از سیستم خودرو میگیرید. اگر خودرویتان را روی حالت دنده عقب گذاشتید باید بدانید که فقط یک جرثقیل میتواند شما را از آن وضعیت بین زمین و آسمان در بیاورد.
اگر ماشین آفرودی شما روی یک صخره یا تنهی درختی که مسیرتان را مسدود کرده گیر افتاد : به این فکر کنید که چگونه با کمترین مقدار آسیب میتوانید خودرویتان را از آن وضعیت خارج کنید. اگر شی ای که روی آن گیر افتاده اید قابل جا به جایی است ماشین را جک بزنید تا کمی بالا بیاید و مانع را بردارید. اگر شی ای مسیرتان را سد کرده که به هیچ وجه نمی توانید آن را تکان دهید بهتر است ماشین آفرودی تان را با جک زدن بالا بیاورید و بعد زیر چرخ هایتان را با چیزی پر کنید تا چرخها نسبت به وضعیت قبلی بالاتر قرار بگیرند و بتوانید از روی مانع عبور کنید.
می توانید مقدار خیلی کمی باد از چرخ هایتان خالی کنید. فقط حواستان باشد که هرچه سریعتر باد چرخها را به حالت قبلی برگردانید. یادتان باشد کم کردن باد چرخها باعث میشود ارتفاع ماشین و در نهایت کم ترین فاصلهی خودرو با زمین کم تر شود.
از سیستم قفل دیفرانسیل ماشین آفرودتان استفاده کنید ( چنانچه این سیستم در ماشین تان تعبیه شده است. ) و تا حد امکان از دندهی بالا استفاده کنید. بعد از گذر از مانع چرخ هایتان ممکن است گلی، پر از شن یا برفی شده باشند . حتما چرخ هایتان را تمیز کنید. شما قرار است مسافت زیادی را طی کنید و با موانع زیادی مواجه شوید پس لازم است چرخ هایتان کشش خوبی برای ادامهی مسیر داشته باشند.
اگر با وجود اقدامات گفته شده هنوز هم نتوانسته اید ماشین سنگین آفرودی تان را از آن وضعیت نجات دهید : از یک بالابرنده استفاده کنید . یک ماشین آفرودی دیگر میتواند به عنوان بالابرنده به شما کمک کند اما بالابرندههای طبیعی مثل چوب درختان یا سنگهای بزرگ دم دست تر هستند. ماشین تان را جک بزنید تا بالا بیاید و زیر چرخها را با شن، سنگ، برف فشرده شده یا هرچیز دیگری پر کنید و مراحل بالا را تکرار کنید .
تجربهی سفر آفرودی
به طور کلی همانقدر که آفرود نوردی پر هیجان است خطرناک هم هست. هرگز به تنهایی سفر نکنید و چنانچهی تجربهی کافی ندارید بهتر است برای بار اول با تورهای آفرود سفر کنید تا چم و خم رانندگی در مسیرهای سخت را از نزدیک ببینید و خودتان را برای مواجهه با خطرات مسیر آماده کنید.
آیا میتوان از راه آسانتری آفرود سواری را تجربه کرد؟
شاید بعد از اینکه موارد بالا را خواندید چیزی شبیه ایت جمله را با خود گفته باشید: ” آفرود سواری سختتر از آن چیزی است که فکرش را میکردم” و این سوال را از خود بپرسید که آیا راهی هست که بتوانم بهروشی آسانتر و البته کم هزینه آفرود سواری را تجربه کنم؟” در پاسخ باید بگوییم خوشبختانه این امکان وجود دارد و جای هیچ نگرانی نیست اگر حالو حوصله مواردی که در بالا به آنها اشاهر کردیم را ندارید. راه حل شما تور آفرود است. با کمک این تورها که بهطورمعمول 2 روزه تا 5 روزه برگزار میشوند، میتوانید طعم آفرود را همراه یک راننده آفرود حرفهای تجربه کنید. درست است که خودتان رانندگی نمیکنید و هیجان کمتری دارد، اما لذتی که میبرید هم دستکمی از لذتی که خودتان راننده یک اتومبیل آفرود هستید ندارد.
هزینه تورهای آفرود بسته به فصلی که در آن هستید و مدت زمان آن متغیر است اما میتوان بهطور حدودی قیمت آنها را در زمان فعلی که در حال نوشتن این مطلب هستیم بین 150 تا 500 هزار تومان ارزیابی کرد.
کلام آخر
لذتی که در آفرود سواری است بیشک در کمتر تفریحی میتوانید آن را جستجو کنید. لذت عبور از جادههای صعبالعبور برای رسیدن به محلی بکر، تماشای طبیعت زیبای خدا، چای آشیتی، کمپ در طبیعت و موارد بسیار دیگر همگی دلایلی خوبی هستند که هر آدمی را شیفته تجربه آفرود سواری میکند. بنابراین میارزد که حتی اگر هزینه تهیه اتومبیل آفرود و تجهیز کردن آن را هم ندارید برای یکبار هم که شده آن را با یک تور تفریحی آفرود تجربه کنید.
.
منابع:
.https://www.mihmansho.com
.https://kaghazrangi.ir
مجله مد و پوشاک و زیورآلات
