
اشنان درختچه ای است پایا ، چند ساله ، دارای انشعابات فرعی متعدد ، ساقههای ترد ، سفید رنگ است .
برگهای متقابل ضخیم که از نوعی کرکهای غده ای با راسی که دارای یک سعدل بسیار بزرگ هستند ، پوشیده شدهاند .
این سلولها پر از آب و شیرهی واکوئولی غنی از املاح و اسید اگزالیک میباشند
گیاهی است خودرو و بیرنگ که معمولاً بر ای سوخت از آن استفاده میشود و آتش آن بسیار گرم و تند، رایحه و دود آن کریه و طعم آن مایل به شوری است.
سابقاً از کوبیدهی آن بر ای شست و شو استفاده میکردند. برگهای رو بروی هم ضخیم که از نوعی کرکهای غده ای پوشیده شده اند.
این سلولها پر از آب و شیرهی واکوئولی غنی از املاح و اسید اگزالیک هستند.
این پوشش کرکی به هنگام خشکی هوا مانند اندام ذخیرهی آب عمل میکند و بعد از این که آب خود را از دست داد.
خشک و دوباره به صورت آردی شکل و سفید خام، تمام سطح ساقه و برگها را میپوشانند.
گلهای اشنان تک تک، منظم و در هنگام رسیدن میوه در قاعده خشک و کاغذین میشوند.
زمان گلدهی آن، اوایل شهریورماه و بذرهای آن نیز در آبان ماه به طور کامل میرسند. بنابراین بهترین زمان جمع آوری بذر، آبان تا آذر است.
گیاه اشنان در اکثر شوره زارهای نواحی بیابانی جهان مشاهده میشوند.
به تدریج بوتهها را روی آتش میریزنند تا دود غلیظی بلند شود.
تمام مواد آلی گیاه میسوزد و مواد معدنی آن به صورت مایع سیال در گودال جاری میشود که پس از سرد شدن به کلیاب تبدیل میشود.
سر شاخههای گیاه اشنان توسط دامهای بزرگ مانند شتر تعلیف شده و به همین دلیل ، مراتع اشنان خیز ، چراگاه بسیار مناسب برای پرورش شتر به شمار میآید.
در ریختارهای گیاهی (formations) اشنان، سایر گونههای گیاهی شورپسند مانند : علف شور (salsolasp) ، خارشتر ، جغجغک و anabasissp و گز به عنوان گونههای همراه موجب تنوع زیستی اجتماعات گیاهی اشنان میشوند.
پراکنش جغرافیایی:
رویشگاههای نسبتاً گسترده اشنان در اکثر شوره زارهای نواحی بیابانی جهان مشاهده میشوند.
پراکنش جغرافیایی درختچه در کشورهای حوزهی خلیج فارس مانند قطر ، بحرین ،کویت و هم چنین بخش وسیعی از اراضی شور بیابانهای جنوبی گسترش یافته است.
اشنان از جمله گیاهان بارز شوره زارهای کشورمحسوب شده که حتی شوری بالای 40 میلی موس را نیز به راحتی تحمل میکند.
این درختچه از لحاظ حفاظت خاک ، مخصوصا در نواحی شور و قلیایی ، نقش تعیین کننده ای ایفا میکند.
فصل گلدهی گیاه اشنان:
اواخر تابستان (اوایل شهریور ماه)
میوه گیاه اشنان:
5 باله، قطر میوه با بال 8 تا 12 میلی متر.
بالها به رنگهای زرد تا نارنجی و یا ارغوانی.
شرایط محیط رشد گیاه اُشنون :
اشنان در بیابانها و شوره زارهای دشت کویر و لوت، بیابانهای مسیله، دامغان، سبزوار، خراسان، کرمان، یزد و اغلب نواحی شور و قلیایی کشور به عنوان گونه ای بومی و سازگار رویش دارد.
اشنان خاکهای شور و قلیایی را بخوبی تحمل میکند.
در خاکهای نیمه عمیق تا عمیق، همراه با میزان شوری متفاوت و حتی در تشکیلات مارنی (بیابان خطب شکن) نیز میتواند رشد و نمو کند.
قدرت جذب فوق العاده زیاد املاح قلیایی مانند ترکیبات کربنات سدیم و پتاسیم را دارا است.
به همین دلیل از خاکستر حاصل از سوزاندن شاخ و برگ گیاه، ماده ای قلیایی «کلیاب» بدست میآورند.
که در مراکز صنعتی و سنتی مانند صابون سازی، سفالگری، شستشوی نخهای ابریشم و شیشه گری استفاده میکنند.
كلياب محصولي از گياه اشنان
كلياب به مواد قليايي و توده هاي خاكستر حاصل از سوزاندن اندام هاي هواي برخي از گياهان شورپسند مانند اشنان، آنابازيس و تعدادي از گونه هاي علف شور كه به صورت تخته سنگ
هایي بي شكل گفته مي شود.
منبع: ساعدنیوز | https://saednews.com






مجله گل و گیاه






