راهنمای کارت صدا استودیویی

انتخاب کارت صدای مناسب هنگام خرید ممکن است کمی مشکل باشد. امروزه کارت‌های صدا دارای ترکیبات متنوعی از ورودی و خروجی، انواع اتصالات و بسیاری دیگر از ویژگی‌ها هستند که در هنگام خرید لازم است آن‌ها را مد نظر قرار دهید. در این مقاله سعی شده تا اطلاعاتی به شما ارائه شود که بتوانید کارت صدای درستی را برای نیازهای خود انتخاب کنید.
.

• کارت صدا چیست؟

کارت صدا وسیله ای ست که میکروفن و دیگر تجهیزات صوتی شما را به کامپیوتر متصل می‌کند. یک کارت صدای معمولی، سیگنال‌های آنالوگ را به اطلاعات صوتی دیجیتال تبدیل می‌کند تا کامپیوتر بتواند این اطلاعات را پردازش کند. کارت صدا این صدای دیجیتال را، به وسیله‌ی نوعی اتصال (مانند USB، FireWire، Thunderbolt و یا کارت PCI/PCIe) به کامپیوتر منتقل می‌کند. همین کارت صدا، این پروسه را به صورت معکوس هم انجام می‌دهد که طی آن اطلاعات حاوی صدای دیجیتال را از کامپیوتر گرفته و به سیگنال آنالوگ تبدیل می‌کند تا شما بتوانید آن را از طریق هدفون یا مانیتورهای استودیویی بشنوید. بیشتر کارت‌های صدا دارای ورودی‌ها و خروجی‌های آنالوگ line-level و یک یا چند پری آمپلی فایر میکروفن هستند و برخی از آن‌ها حتی دارای ورودی و خروجی‌های دیجیتالی مانند AES، S/PDIF و یا (ADAT (Lightpipe نیز می‌باشند.

.

• چرا به کارت صدا نیاز دارید؟

دلایلی مختلفی وجود دارد که به جای کارت صدای کامپیوتر از کارت‌های صدای اختصاصی استفاده شود. از نقطه نظر فنی، کارت صدای کامپیوتر کیفیت صدای محدودی دارد و ورودی و خروجی‌های آن نیز برای ضبط موسیقی کافی نیست. بسیاری از این کارت‌های صدا که روی کامپیوترها قرار دارند، تنها دارای یک ورودی استریوی line level با کیفیت معمولی، یک خروجی هدفون و شاید یک خروجی استریوی line level هستند. اختلال سیگنال‌های الکترومغناطیس و رادیویی و همچنین تاخیر زیاد، تاثیر منفی زیادی روی کیفیت صدای ورودی و خروجی می‌گذارد. همچنین با تنها دو کانال ورودی، ضبط کردن یک کیت درامز و یا یک گروه موسیقی کاملا غیر ممکن است. کارت‌های صدایی که روی کامپیوتر قرار دارند تنها برای اتصال یک جفت اسپیکر و اجرای فایل‌های صوتی فشرده (مانند MP3) مناسب هستند، اما برای ضبط موسیقی و مانیتور کردن صدا با کیفیت استودیویی نیاز به کارت صدایی تخصصی و قابل اطمینان خواهید داشت.

.

• انتخاب ترکیب درست ورودی/خروجی

تقریبا مهمترین نکته ای که در انتخاب یک کارت صدا باید به آن دقت کنید، نوع ورودی‌ها و خروجی‌های آن است. تعداد و نوع ورودی‌ها و خروجی هایی که شما نیاز دارید کاملا به چیزی که می‌خواهید ضبط کنید (چه در حال و چه در آینده) بستگی دارد. بسته به نیاز شما، کارت‌های صوتی مختلفی در بازار وجود دارد، از کارت‌های صدای رومیزی که تنها دارای دو کانال هستند گرفته تا سیستم هایی که می‌توانند صدها کانال صدا را ضبط کنند.

اگر شما یک خواننده/آهنگساز هستید، احتمالا تنها به یک جفت ورودی نیاز خواهید داشت که البته نوع این ورودی‌ها باید درست انتخاب شود. بیشتر کارت‌های صدا دارای دو یا چند پری امپ میکروفن هستند. اگر می‌خواهید از میکروفن‌های کاندنسر استفاده کنید، باید مطمئن شوید که پری امپ میکروفن کارت صدای شما دارای ویژگی فانتوم پاور باشد. اگر می‌خواهید گیتار یا کیبورد خود را مستقیما به کارت صدا متصل کنید، کارت صدایی که انتخاب می‌کنید، باید دارای ورودی‌های (instrument-level (hi-Z باشد. ورودی‌ها و خروجی‌های Line-level برای استفاده از پردازنده‌های اکسترنال، امپلی فایرهای هدفون (برای ساختن میکس‌های هدفون مجزا) و مانیتورهای استودیویی مناسب هستند.

ترکیب درست ورودی/خروجیبرای شروع کار، ورودی/خروجی دیجیتال اهمیت چندانی ندارد. این ورودی/خروجی‌های دیجیتال برای کارهای حرفه ای مورد استفاده قرار می‌گیرند. برای مثال، بعضی از پری امپ‌های میکروفن رده بالای یک یا دو کاناله دارای خروجی دیجیتال هستند که به شما اجازه می‌دهد بدون استفاده از ورودی‌های line-level بتوانید این پری امپ‌ها را به کارت صدا متصل کنید. اگر کارت صدای شما دارای ورودی/خروجی ADAT lightpipe باشد، به راحتی می‌توانید سیستم خود را با یک پری امپ میکروفن هشت کاناله ای که دارای اتصال ADAT باشد، گسترش دهید. هشت کانال اضافه می‌تواند برای شما سیستمی بسازد که با آن بتوانید یک گروه موسیقی کامل را ضبط کنید.

.

• اتصال به کامپیوتر

یکی از کلیشه هایی که در صنعت ضبط با آن مواجه هستیم این است که تکنولوژی مدام در حال تغییر است. در تکنولوژی‌های مربوط به کامپیوتر، کلمه‌ی “استاندارد” تقریبا کلمه ای منسوخ است. با در نظر داشتن این موضوع، در حال حاضر تعدادی از اتصالات کارت‌های صدا استاندارد و رایج هستند که عبارتند از: Thunderbolt، USB، FireWire و PCIe. تقریبا تمام کامپیوترها (چه ویندوز و چه Mac) دارای پورت USB هستند (چه USB2 و چه USB3)، در حالی که FireWire (یا 400 یا 800) بیشتر در کامپیوترهای با سیستم عامل Mac دیده می‌شود. هر دوی این پروتکل‌ها دارای میانگین سرعت مشابهی هستند (480 مگابایت بر ثانیه) که این سرعت برای ضبط کردن 64 ترک به صورت همزمان (در شرایط ایده آل) مناسب است. همچنین هنوز کارت‌های صدای ساده ای در بازار وجود دارد که از اتصال USB 1.1 استفاده می‌کنند، که سرعت بسیار پایینی دارند اما برای ضبط کردن یک یا دو کانال صدا کافی به نظر می‌رسند.

.

• Thunderbolt

به خاطر سرعت بسیار بالا و تاخیر پایین، Thunderbolt استاندارد جدید کارت‌های صدا به حساب می‌آید. Thunderbolt 3 (که در جدیدترین کامپیوترهای اپل دیده می‌شود) نسبت به Thunderbolt 2 دو برابر سریع تر و نسبت به USB 3 هشت برابر سریع تر می‌باشد و سرعتی تا 40 گیگابایت بر ثانیه را ارائه می‌دهد و طول کابل آن می‌تواند تا 100 متر باشد. هم اکنون بسیاری از کارت‌های صدای سطح بالا در بازار وجود دارند که دارای اتصال Thunderbolt می‌باشند.

.

• ThunderboltFirewire

مزیت FireWire این است که نسبت به USB انتقال اطلاعات را با نرخ پایدارتری انجام می‌دهد که این ویژگی باعث می‌شود هنگامی که می‌خواهید کانال‌های زیادی را به صورت همزمان ضبط کنید، اتصال FireWire قابل اطمینان تر باشد. نکته‌ی منفی اتصال FireWire در این است که کامپیوتر‌ها و کارت‌های صدایی که دارای این نوع اتصال هستند، بسیار محدودند. اگر از PC استفاده می‌کنید، می‌توانید یک کارت FireWire بر روی کامپیوترتان نصب کنید.

.

• FirewireUSB

مزیت اتصال USB در این است که کارت‌های صدای بسیاری این نوع اتصال را ارائه می‌دهند و برق مورد نیازشان را از این طریق تامین می‌کنند که برای هنگامی که در حال جا به جایی هستید و می‌خواهید با لپ تاپ به ضبط کردن بپردازید ایده آل هستند. همچنین تعداد کمی کارت صدا بر پایه‌ی PC Express و PCMCIA وجود دارد که منحصرا برای استفاده با لپ تاپ طراحی شده اند.

.

• USBPCIe

چهارمین اتصال استاندارد کارت‌های صدا، اتصال (PCIe (PCI Express می‌باشد. کارت‌های صدایی که از این اتصال استفاده می‌کنند ساختاری بر پایه‌ی کارت دارند و این یعنی نمی توانید از این گونه کارت‌های صدا برای لپ تاپ استفاده کنید. شما باید این نوع از کارت‌های صدا را بر روی مادربورد نصب کنید که مزیت این کار این است که از برخی پروسه‌های پردازش اطلاعات که باعث تاخیر و محدود شدن پهنای باند می‌شود جلوگیری به عمل می‌آید. بیشتر کارت‌های صدای PCIe به گونه ای طراحی شده‌اند که بتوانند ترک‌های زیادی را پشتیبانی کنند و در عین حال، سرعت بالا و تاخیر تقریبا نزدیک به صفری که استودیوهای حرفه ای نیازمند آن هستند را تامین کنند. این کارت‌های صدا از کارت‌های صوتی با اتصال USB یا FireWire گران قیمت تر هستند. با این حال برخی کارت‌های صدا با اتصال PCIe وجود دارند که به کاربران با بودجه‌ی محدود هم اجازه‌ی بهره بردن از این فرمت را می‌دهند.

.

• مشخصات فنی و نحوه‌ی خواندن اطلاعات

⇠ برای کاربران غالبا این سوالات مطرح می‌شود که آیا چیزهایی مانند نرخ نمونه برداری (bit depth و sample rate) واقعا اهمیت دارند؟ این‌ها مشخصاتی هستند که تقریبا برای تمام کارت‌های صدا ذکر می‌شود و بله، این مشخصات مهم هستند اما ساده نیستند. اجازه بدهید با bit depth شروع کنیم.

⇠ هنگام پردازش صدا، bit depth تاثیر زیادی روی صدا دارد. ریاضی ساده‌ی آن به این شکل است که هر یک bit برابر با 6dB می‌باشد. این یعنی صدایی با 16bit(که استاندارد سی دی می‌باشد) محدوده‌ی داینامیکی برابر با 16bits x 6 db/bit (یعنی در مجموع 96dB) دارد. مشکل اینجاست که digital noise floor (کمترین مقدار نویز دیجیتال) خیلی بالاست و طیف داینامیک باقی مانده، بسیار کوچک است. نتیجه این است که اگر شما با کیفیت صدای 16bit کار کنید، قسمت‌های آرام صدای مورد نظرتان نویز زیادی خواهد داشت. صدایی با کیفیت 24bit با محدوده‌ی 144dB، دارای کیفیت مناسبی برای پردازش‌های حرفه ای صداست. به همین خاطر است که صدای 24bit استاندارد حرفه ای می‌باشد و توصیه می‌شود که با این کیفیت صدا کار کنید.

⇠ از طرف دیگر، sample rate خیلی وابسته به ذهنیت شخص است. هر سمپل یک تکه‌ی دیجیتال کوتاه از صداست. استاندارد سی دی که 44٫1kHz است، تعداد 44,100 تکه‌ی کوتاه از صدا را در هر ثانیه می‌گیرد. تبدیل دیجیتال به آنالوگ تنها نیاز به دو سمپل یعنی بالا و پایین یک شکل موج صوتی دارد تا یک فرکانس ساخته شود. پس نرخ سمپل 44٫1kHz قادر به بازتولید فرکانس هایی تا 22٫05kHz می‌باشد. بالاترین فرکانسی که انسان می‌تواند آن را بشنود 20kHz است، پس به بیان علمی 44٫1kHz حتی بیشتر از مقدار مورد نیاز برای بازتولید صداهایی ست که در محدوده‌ی شنیداری انسان قرار دارد. با این وجود حقایق علمی دیگری هم وجود دارد که بعضی از آن‌ها بیان می‌کند نرخ سمپل بالاتر، اطلاعات صوتی مفیدی را به همراه می‌آورد و البته نظریات دیگری این حقایق را رد می‌کنند. به همین خاطر متخصصین صدا، با نرخ سمپل‌های مختلف 48kHz، 88٫2kHz، 96kHz و یا حتی 192kHz کار می‌کنند.

⇠ در آخر باید بگوییم که تمام این‌ها نسبی هستند. اگر می‌خواهید دموی موزیک خود را روی سی دی قرار دهید و یا آن را با فرمت MP3 و به صورت آنلاین پخش کنید، کار کردن و میکس کردن با کیفیت 16bit/44.1kHz احتمالا مشکلی نخواهد داشت. اما اگر می‌خواهید به عنوان مثال یک قطعه‌ی موسیقی جز را با فرمتی با کیفیت بالا پخش کنید، حتی فکر کار کردن با کیفیتی کمتر از 24bit/96kHz را هم نکنید. نرخ سمپل‌های بالاتر مانند 192kHz برای طراحی صدا به شدت موثر هستند. صدای پارس کردن یک سگ را با کیفیت 192kHz ضبط کنید و سپس آن را در پروژه ای با کیفیت 96kHz قرار دهید (سرعت و pitch نصف می‌شود اما کیفیت صدا افت نمی کند). به این ترتیب سریعا صدای عجیب growl که در فیلم‌های علمی تخیلی نمونه‌ی آن را زیاد می‌شنویم را خواهید داشت. به خاطر داشته باشید که sample rate و bit depthهای بالاتر، موجب می‌شود صداها فضای بیشتری را روی هارد دیسک شما اشغال کنند، پس باید محدودیت‌های سیستم خود را نیز در نظر بگیرید.

⇠ مهمترین چیزی که در مورد sample rate و bit depth باید به خاطر داشته باشید این است که این دو مورد از کیفیت مبدل‌های دیجیتالی که استفاده می‌کنید، کمتر ملموس هستند. یک مبدل با کیفیت پایین شاید صدایی با کیفیت 24bit/96kHz را در اختیارتان بگذارد، اما آن کیفیت حرفه ای که به دنبالش هستید را به شما ارائه نمی دهد.

.

• دیگر چیزهایی که باید در نظر بگیرید

در این بخش به چند مورد دیگر از مواردی که باید در نظر داشته باشید اشاره می‌کنیم. اول این که برخی از کارت‌های صدا وجود دارند که تنها با Mac و یا تنها با PC سازگار هستند. در هنگام خرید کارت صدا حتما این مورد را چک کنید. مورد دیگر این که بسیاری از کارت‌های صدا دارای نرم افزار و DSP برای میکس می‌باشند که این ویژگی بسیار مفید است. این نرم افزارها به شما اجازه‌ی انجام کارهای مختلفی، از درست کردن میکس‌های مختص هدفون و اضافه کردن ریورب یا delay به میکس‌های هدفون گرفته تا انجام تاک بک با وکالیسیتی که داخل ددروم قرار گرفته، را می‌دهد. به علاوه، با استفاده از این نرم افزارها می‌توانید تمام این کارها را بدون ایجاد تاخیر، کم شدن قدرت CPU یا اثر گذاشتن روی DAW (نرم افزار ساخت موسیقی) انجام دهید.

.

منابع:
.https://www.tehranmelody.com