گیاه میمون (نگهداری + پرورش)

گل میمون جزء خانواده Plantaginaceae قرار دارد، میمون یک ویژه گی خاص دارد و آن زمین گرایی منفی گل می‌باشد به همین خاطر زمانی که گل به صورت افقی حمل شود شاخه‌های آن به سمت بالا خم می‌شود. زیستگاه این گل زیبا منطقه مدیترانه می‌باشد با دلیل شکل خاصی که دارد شبیه به دهان میمون می‌باشد که به همین دلیل اسم آن را گل میمون گذاشته‌اند یک گیاه چند ساله است و قسمتی از گیاه که بیرون از خاک است در فصل سرما از بین میرود و در سال بعد می‌توان از ریشه‌های آن استفاده نمود. اگر این گیاه را در باغچه کشت نمائید در سال بعدسریعتر از گیاهان تازه کاشته شده گل می‌دهد.

نام انگلیسی این گیاه Snapdragon است که به snap به معنی گاز گرفتن و Dragone به معنی اژدها می‌باشد و اشاره به باز شدن دهانه گلهای این گیاه دارد که شبیه دهان حیوانی مانند اژدها است.

نام علمی گل میمون است. این گیاه بومی مدیترانه بوده اما امروزه در ایران نیز به وفور یافت می‌شود. گل میمون یک گیاه چند ساله و گلدار است. گل‌های آن با رنگ‌های سفید ، زرد، ارغوانی ، بنفش و صورتی به زیبایی در طبیعت دیده می‌شوند. گل میمون به سه دسته تقسیم می‌شوند. این دسته بندی بر اساس ارتفاع ساقه‌ها است : گل‌های پا بلند، پا متوسط و پا کوتاه.
گل‌های پا کوتاه برای کاشت در گلدان مناسب‌اند و گل‌های پا بلند و پا متوسط بیشتر در فضای باز و باغچه‌ها کاشته می‌شوند.
ارتفاع گل میمون از ده سانتی متر تا یک متر نیز می‌رسد.

گل میمون طیف رنگی زیادی دارد. و به یک رنگ محدود نیست. بعضی از این گلها دو رنگ هستند و برخی دیگر مجموعه ای از طیف رنگی را در خود جای داده اند. هر یک از این گل‌ها زیبایی بیشماری دارد.

اما اگر برایتان این سوال پیش آمده است که علت نام گذاری این گل چه بوده. باید بدانید. با فشردن گل دهانه‌ی گل باز می‌شود. از این رو آن را گل میمون نامیدند.
گل میمون نیز همانند گل گلایل، حساسیت ژئوتروپیسم دارد. یعنی باید بعد از چیدن شدن گل‌ها آن را به طور عمودی حمل کرد. از گل میمون برای زیبا تر کردن سبد‌های گل همچنین در دسته گل‌ها نیز استفاده می‌شود. به دلیل طیف رنگی زیادی که دارد. به راحتی در کنار گل‌های دیگر قرار می‌گیرد و زیبایی خاصی به سبد گای گل می‌بخشد.

شرایط پرورش گل میمون :

آبیاری گل میمون :

در مورد گل میمون زمانی که سطح خاک تا حدودی خشک شد نسبت به آبیاری خاک اقدام کنید و در طی آبیاری سعی کنید تا برگهای گیاه خیس نشود زیرا این شرایط گیاه را در برابر بیماریهای قارچی حساس می‌کند. آبیاری بیش از اندازه و عدم خشک شدن نسبی سطح خاک در بین دو نوبت آبیاری منجر به افزایش احتمال بیماری‌های قارچی و همچنین پوسیدگی ساقه‌ها و ریشه این گیاه می‌شود. همچنین ساقه‌های گیاهانی که بیش از اندازه آبیاری شوند از استحکام مناسبی برخودار نیستند و این گیاهان گلدهی مناسبی نیز ندارند.

نور مناسب گل میمون :

گل میمون به مکانی با حداقل 8-6 ساعت نور مستقیم آفتاب نیاز دارد. کمبود نور از دلایل کاهش گلدهی و افزایش خطر شیوع بیماریهای قارچی است. نور مستقیم آفتاب در طی تابستان این گیاه را آزار نمی دهد مگر آنکه دما خیلی گرم شود که در این صورت گیاه از بین نمی رود اما از گلدهی آن کاسته می‌شود. گلهای میمون در مناطقی که تابستانهای خنکی دارند بهترین گلدهی را نشان می‌دهند

دمای مورد نیاز گل میمون :

گل میمون آب و هوای نسبتاً خنک را دوست دارد زمانی که دمای هوا در طی روز حدود 21 درجه است بهترین گلدهی را دارد. دمای شبانه نیز تا زمانی که در حدود 10-5 درجه سانتیگراد است برای این گلدهی این گیاه مناسب است اما با گرمتر شدن هوا و رسیدن به فصل تابستان از گلدهی این گیاه کاسته می‌شود . یعنی دمای حدود 32-26 برای گلدهی این گیاه نامناسب است و گلدهی آن کاسته می‌شود. همچنین همانطور که در مقدمه اشاره کردم این گیاه به طور کل چندساله است و در صورت مساعد بودن شرایط محیطی و دمای هوا می‌تواند تا چند سال در محیط باقی بماند. این گیاه معمولا دما را تا حدود 1- درجه سانیتگراد تحمل می‌کند و از بین نمی رود اما در برخی از شرایط (محافظت در برابر وزش بادهای سرد و عدم خیس ماندن مداوم خاک گیاه به دلیل ریزش بارانهای زمستانی) و در برخی از نمونه‌ها (برخی از نمونه‌های این گیاه اصولا از برخی دیگر مقاوم تر هستند) احتمال زنده ماندن آنان تا 12- درجه سانتیگراد نیز وجود دارد.

خاک گل میمون :

گل میمون در خاکهایی که مواد ارگانیک همانند خاک برگ و کود پوسیده دامی دارند و همچنین از زهکش خوبی نیز برخوردار هستند به خوبی رشد کرده و گلدهی قابل توجهی دارد. همچنین این گیاهان چندان به تغذیه مصنوعی نیاز ندارند و اگر در زمان آماده سازی خاک از مواد ارگانیک استفاده شود نیازی به مصرف کودهای شیمیایی در طی فصل رشد نیست.

تکثیر گل میمون :

بهترین روش تکثیر کاشت بذر است که آنرا به دو صورت میتوان انچام داد:
1- در فصل پاییز بذر‌ها را در ترکیبی خاکی که نصف ماسه و نصف پیت یا خاک برگ است در گلخانه بکارند . بذرها معمولا” بعد از 20-10روز سبز میشوند . بعد از اینکه نشاء‌ها باندازه کافی رشد کردند آنها را در گلدانهای کوچک بکارید و در گلخانه سرد یا شاسی قرار دهید . این گیاهان در فصل بهار به باغچه منتقل کنید و گیاهانیکه بیین ترتیب پرورش یافته‌اند زودتر از سایرین به گل می‌نشینند و در واقع با این روش گلهای زودرس بدست می‌آیند . در صورتیکه فرم‌های بلند آنرابرای گل بریده پرورش داده اید میتوانید بعد از جابجا کردن نشاها آنها را در گلخانه ای که حداقل درجه حرارت آن بین چهار تا هفت درجه سانتیگراد باشد قرار دهید و در فصل زمستان از گلهای آن استفاده نمایید.
2- طریقه دیگر کاشت مستقیم بذر است یعنی میتوان بذر را در بهار مستقیماً در خاک باغچه بپاشید و در آبیاری آن دقت شود که بطور یکنواخت با آبپاش که سوراخهای ریز دارند آبیاری شوند و بعد از سبز شدن بذر‌ها آنها را تنک کنید و فاصله مناسب رعایت شود. یکی از بیماریهای رایج در گل میمون بیماری قارچی زنگ میباشد که بسرعت در گیاه پیشرفت میکنند .لکه‌های قهوه ای رنگ پودر مانند که درزیر برگ و در روی ساقه ظاهر می‌شود از علائم بیماری می‌باشند .

هرس گل میمون :

برای جلوگیری از بلند شدن گیاهان می‌توان زمانی که آنان جوان هستند نسبت به سرزنی آنان اقدام کرد. این عمل موجب رشد شاخه‌های جانبی بیشتر و بوته ای شکل شدن گیاه و جلوگیری از شکل گیری ساقه هایی بلند و خمیده شود. همچنین با جدا سازی شاخه‌های گل که پژمرده شده‌اند می‌توان گلدهی گیاه را تحریک کرد و دوران گلدهی را افزایش داد.

روش کاشت و تکثیر گل زیبای میمون :

برای تکثیر گل میمون بهترین راه، کاشت بذر است. اما بذر‌ها را به دو روش می‌توان کاشت.

روش اول : کاشت ذر در فصل پاییز است. بهترین زمان برای کاشت بذر‌ها 6 تا 8 هفته قبل از اتمام یخبندان است. گلخانه را در نظر بگیرید. سپس در این زمان بذر‌ها را در گلدان مناسب نشاء بپاشید و روی آن را لایه‌ی نازکی از خاک بریزید. خاک را مرطوب کنید. برای سبز شدن بذر‌ها تقریبا 10 الی 20 روز زمان لازم است. تا جوانه زدن بذر‌ها همواره به آبیاری ادامه دهید. اما بعد از جوانه زنی و سبز شدن گیاه آبیاری را اندکی کاهش دهید تا از پوسیدگی و قارچ زدگی ریشه جلوگیری شود.
در فصل بهار می‌توانید گیاه را به باغچه و فضای باز منتقل کنید. دقت کنید اگر گیاه شما از نوع پا بلند است فاصله‌ی بیشتری بین هرکدام قرار دهید.

در این روش گلدهی گیاه بیشتر از روش دوم است. برای داشتن گل میمون با سر شاخه هایی پر از گل، در فصل پاییز برای کاشت بذر‌ها اقدام کنید.

روش دوم : می‌توانی برای کاشت بذر‌ها در فصل بهار نیز اقدام کنید. در این فصل می‌توانید مستقیم بذر‌ها را در باغچه بکارید. و آبیاری کنید. تا شاهد جوانه زنی و رشد گیاه باشید. در این روش برای مشاهده‌ی جوانه‌ها تقریبا دو هفته زمان لازم است.

بهتر است در این مدت آبیاری‌ها را با آبپاش ریز انجام دهید. استفاده از خاک شنی نیز موثر است.

آفات و بیماری‌های گل میمون :

از جمله بیماری‌های شایع این گیاه می‌توان به بیماری زنگ اشاره کرد که نوعی بیماری قارچی است که در اثر آن نقاط نارنجی – قهوه ای رنگی بر روی برگها پدیدار می‌شود. البته بروز این بیماری اکثرا در مناطقی روی می‌دهد که این گیاه را به شکل چندساله پرورش می‌دهند. از دیگر بیماریهای قارچی می‌توان به کپک خاکستری، لکه برگی قارچی، سفیدک دروغین و پوسیدگی ریشه نام برد. شته یکی از آفات شایع این گیاه است و در مورد دیگر آفات چندان حساسیت خاصی نشان نمی دهد.