گیاه کرفس (نگهداری + پرورش)

انواع کرفس :

انواع مختلفی از کرفس بدست آمده که دو نوع آن معروفتر می‌باشند .

1 ) کرفس برگ :که از ساقه و برگ آن استفاده می‌شود .

2 ) کرفس قمری :که از ریشه آن که ضخیم شده و در سطح خاک قرار می‌گیرد استفاده می‌گردد .

مصرف این نوع کرفس در ایران زیاد متداول نمی باشد .کرفس به سرما و گرمای شدید حساسیت نشان می‌دهد . به همین علت توجه به آبیاری این گیاه اهمیت دارد .

پرورش گیاه کرفس در خانه

این پروژه نیز مانند کاشت پیاز در منزل بسیار ساده است. برای این منظور از قسمت تحتانی کرفس که معمولا بدون استفاده باقی مانده و دور انداخته می‌شود، استفاده می‌کنیم.

دقت کنید قسمت تحتانی کرفس فاقد هرگونه گل و لای باشد، لذا آن را کاملا تمیز کرده و در یک ظرف کوچک حاوی کمی آب ولرم قرار دهید، بطوریکه ساقه کرفس رو به بالا باشد. بهتر است ظرف را در محلی آفتابگیر قرار دهید. دقت کنید در این مرحله ظرف شما خالی از آب نماند. مدت قرارگیری کرفس در آب حداقل یک هفته خواهد بود. در طول این مدت برگ‌های ظریف زرد رنگ اولیه‌ی میانی، شروع به رشد کرده، ضخیم تر شده و رنگ آنها به سبز تیره تغییر خواهد کرد. در صورتیکه ساقه‌های کناری در این مدت خشک و جمع می‌شود. رشد برگ‌های میانی آرام و کند انجام می‌گیرد ولی کاملا محسوس خواهد بود.پس از کاشت، گیاه را آبیاری نمایید. پس از گذشت یک هفته از کاشت، بخوبی رشد برگ‌های سبز کرفس را مشاهده خواهید کرد. دقت شود گیاه کاشته شده به موقع آبیاری شود و در محلی آفتابگیر قرار داده شود.

روش کاشت در مزرعه:

کرفس را هم می‌توان به صورت کشت بذر در مزرعه به فواصل 100-60 سانتی متر و هم به صورت نشاکاری با گیاهچه‌های 15-10 سانتی متری کشت نمود. بذرهای کرفس بسیار ریزند و نباید در عمق بیش از 5/0 سانتی متر کشت شوند.

پس از سبز شدن اقدام به تنک کردن میکنند و بوته‌های ریز و ضعیف را از خاک بیرون میکشند.

زمان کاشت بذر

زمان کاشت بذر وقتی است که دما حدود 15 درجه سانتی گراد باشد. البته بذر کرفس می‌تواند در 5 درجه سانتی گراد جوانه بزند، ولی دمای مناسب آن بین 15 تا 20 درجه سانتی گراد می‌باشد. در طول مدت خزانه دما در شب حدود 12 تا 15 درجه سانتی گراد و در روز حدود 20 تا 25 درجه سانتی گراد است. به این ترتیب در مناطق سردسیری باید از شاسی و گلخانه برای تهیه خزانه استفاده کرد و به محض مساعد شدن هوا بوته‌ها به محل اصلی منتقل شوند. در مناطقی که زمستان‌های ملایم دارند، مانند خوزستان اوایل پاییز اقدام به تهیه خزانه می‌کنیم و وقتی نشاها آماده شدند، آن‌ها را به محل اصلی منتقل می‌نماییم.

آب و هوای مورد نیاز

این سبزی، یک سبزی فصل خنک است. کرفس احتیاج به فصل رشد طولانی دارد. به همین دلیل آن را در مناطق سردسیری در داخل گلخانه و یا در زیر شاسی خزانه گیری می‌کنند و به محض مساعد شدن هوا به محل اصلی منتقل می‌نمایند. بهترین رشد و نمو را در هوای خنک(بخصوص در شب) و نسبتاً مرطوب(از طریق بارندگی یا آبیاری) با وقعیت آفتابی خواهد داشت. در نقاطی که توزیع بارندگی یکنواخت داشته باشد، ریشه آن بسیار خوبی دارد. شاید بین تمام سبزی‌ها تنها کرفس می‌باشد که از بی‌آبی یا کم آبی بسیار مناسب می‌بیند.

خاک مناسب

برای تولید و تهیه کرفس مرغوب، زمین باید عمیق و قوی باشد و هیچ موقع کم رطوبت و خشک نباشد. در ضمن از زهکشی خوب و مناسبی برخوردار باشد. خاک آن باید کاملاً از مواد آلی و هوموس غنی باشد. زمین‌های پیت یا ماک برای آن بسیار مناسب است. خاک آن می‌تواند به وسیله کودهای حیوانی و آلی پوسیده اصلاح شود. خاک‌های شنی لومی و یا سیلت لومی چنانچه رطوبت مناسب داشته باشند و به اندازه کافی دارای مواد آلی باشند، بسیار مناسب هستند. این سبزی زمین‌های اسیدی را نمی تواند تحمل کند، ولی چنانچه با آهک اصلاح شود می‌تواند آن را در آن کشت کرد.

کرفس می‌تواند خاک‌های قلیایی را کمی تحمل کند و در آن رشد کند. بعضی از انواع کرفس نسبت به نمک خاک تا اندازه ای مقاوم است؛ در این صورت دمبرگ کرفس مقداری نمک را در خود انباشته می‌کند به طوری که طعم آن کمی شور مزه می‌شود، بدون آنکه به گیاه لطمه بزند. برای رشد کرفس pH= 6 – 7 مناسب است.

کود

همان طوری که گفته شد، کرفس به مواد غذایی زیادی نیاز دارد. خاک باید توسط کودهای حیوانی و آلی تقویت شود. برای این کار استفاده از کودهای شیمیایی توصیه می‌شود. به خصوص از انواعی که ازت آن‌ها براحتی در اختیار گیاه قرار می‌گیرد. نیترات آمونیوم و سوپرفسفات از جمله کوهای هستند که برای کرفس توصیه شده است. آزمایش‌های مختلف در کشور آمریکا نشان داده است که محصول کرفس در یک هکتار مقدار زیادی از عناصر ازت، فسفر، پتاسیم و منیزیم را از خاک جذبمی کند. به همین خاطر در آمریکا مقدار 950 کیلوگرم در هکتار کود شیمیایی کامل را که دارای سه عنصر ازت، فسفر و پتاسیم است، به زمین می‌دهند و بهترین نتایج را به دست می‌آورند. در بعضی از نقاط آمریکا میزان محصول کرفس به بیش از 70 تن و گاهی به 100 تن در هکتار می‌رسد. مقدار مصرف کود شیمیایی و نوع آن به نوع خاک، میزان مواد آلی، حاصلخیزی خاک و عوامل دیگری از قبیل آب و هوای منطقه و روش کاربرد کود شیمیایی بستگی دارد. به هر صورت، مصرف کودهای کامل قبل از کشت ضرورت دارد و آن باید در عمق 30 سانتی متری خاک قرار گیرد. چنانچه میزان مواد آلی خاک زیاد باشد(خاک‌های ماک) باید مقدار مصرف کودهای پتاسه و فسفره بیشتر از حد معمول باشد. همچنین خاک‌های پوسیده آلی و ماک، غالباً از نظر فسفر ضعیف هستند. به طور کلی 200 تا 250 کیلوگرم کود ازته و 150 تا 200 کیلوگرم کود فسفره و همین مقدار پتاسیم در هکتار توصیه می‌شود. مصرف کود ازته به صورت سرک معمول است و حدود 100 کیلوگرم در هکتار در هکتار در دو یا سه نوبت مناسب استو به طور کلی، مصرف کودهای شیمیایی برای هر نوع خاک باید به گونه ای باشد که خاکی حاصلخیز در طول فصل رشد برای کرفس تأمین نماید.

علاوه بر کودهای کامل، مصرف عناصری همچون کلسیم و بر ضرورت دارد. آزمایش‌های انجام شده نشان داده شده است که کمبود عناصر فوق الذکر باعث بیماری‌های فیزیولوژیکی همچون “بلک هارت”(در اثر کمبود کلسیم) و “کراکد استم”(در اثر کمبود بر) می‌شوند. در بیماری “بلک هارت” نوک برگ‌های جوان و حاشیه آن‌ها شروع به سوختگی، سپس سیاه شدن می‌کنند که نهایتاً این حالت به دمبرگ منتقل می‌شود. بعد از آن باعث سیاه شدن مرکز گیاه و در نهایت خشک شدن بوته می‌گردد. با محلول پاشی بوته کرفس بوسیله کلرور کلسیم به طور متناوب می‌توان با این بیماری مبارزه کرد. همچنین بر اثر کمبود بر شکاف هایی روی دمبرگ به وجود می‌آید، که نهایتاً برگ‌ها قهوه ای می‌شوند که از مرغوبیت سبزی کاسته می‌شود. آزمایش‌های انجام شده در فلوریدای آمریکا نشان داده است که مصرف حدود 10 کیلوگرم “براکس” در هکتار در جلوگیری از این بیماری مؤثر بوده است.

برداشت

کرفس را می‌توان در هر مرحله ای برداشت نمود؛ ولی زمانی که دمبرگ‌ها رشد طولانی کرده باشند و مجموعه ای را به وجود آورند و رنگ برگ‌ها سبز روشن شده باشد، موقع برداشت کرفس فرا رسیده است.

.