برای کوهنوردی چه چیزی بپوشیم؟ (لیست خلاصه پوشاک کوهنوردی)

• شلوار جین و تیشرت‌های نخی ممنوع: کتان یا همان نخ آب را در خود نگه میدارد و باعث عرق کردن شما در هوای گرم میشود و با خنک شدن هوا هم باعث سرما خوردن میشود.
• لباس‌های زیر (و بقیه‌ی لباس ها) از جنس پلی استر، نایلون و پشم مرینوس: این مواد عرق را از پوست شما دور کرده و به سرعت خشک میشوند. برای همین گزینه‌ی ایده آلی برای لباس زیر، تیشرت، سینه بند‌های اسپورت و جوراب هستند. قابلیت کنترل رطوبت این الیاف‌ها برای سایر لباس‌های شما هم مفید است.
• شلوار راحت و محکم: مسیرهایی که قرار است در آن‌ها راه بروید پر از پیچ و خم هستند، برای همین باید بتوانید به راحتی حرکت کنید. شاخه‌ها و سنگ‌ها هم میتوانند شلوارهای یوگا یا شلوارهای نازک و کشی را نخ کش کنند.
• ژاکت گرم: کاموای پلی استر بهترین گزینه به حساب می‌آید. با این حال یک ژاکت گرم و ضد آب با آستر پلی استر انتخاب هوشمندانه ای برای آب و هوای سرد تر است.
• کاپشن بارانی: ضد آب و قابل تنفس بودن دو ویژگی هستند که باید به آن‌ها توجه کنید. یعنی کت بارانی باید جلوی باد و باران را بگیرد و در عین حال وقتی عرق میکنید حس نکنید که انگار یک کیسه‌ی پلاستیکی پوشیده اید. اگر آب و هوا خیلی مرطوب بود، شلوار بارانی هم به همراه ببرید.
• کلاه لبه دار: این کلاه سر شما را خشک و به دور از آفتاب نگه میدارد. لبه دار بودن کلاه از چشم‌های شما در برابر باران و آفتاب محافظت میکند (اما عینک آفتابی هم با خود داشته باشید).

استراتژی‌های لباس پوشیدن در کوهنوردی

اگر میخواهید برای پوشاک کوهنوردی جدی تر عمل کنید موقع خرید این نکات را مد نظر داشته باشید:

• لایه‌های لباس را جدی بگیرید: این استراتژی امتحان خودش را پس داده، به طور کلی هر لایه از لباس عملکرد ویژه‌ی خودش را دارد و با اضافه و کم کردن آن‌ها میتوانید با شرایط محیطی سازگار شوید.
• شرایط را پیش بینی کنید: سلامت و امنیت شما کاملا به چیزی که به همراه میبرید بستگی دارد. یادتان باشد وسیله‌ی نقلیه‌ی شما میتواند مایل‌ها از شما دور باشد و پیش بینی‌های آب و هوا همیشه درست نباشند. برای همین خودتان را برای شرایط غیر منتظره مثل آب و هوای سرد تر، مرطوب تر، یا گرم تر آماده کنید.
• به کاربرد توجه کنید نه به مد: یادتان باشد روی مد بودن لباسی که میپوشید وقتی به دردتان نخورد بی‌فایده است.
• به راحتی، دوام، وزن و قیمت توجه کنید: قبل از خرید باید سبک و سنگین کنید و ترجیحات شخصی و بودجه را در نظر بگیرید. ست وسایل فوق سبک یک انتخاب خیلی خوب اما خیلی گران است.
• بوت یا کفش خوب بگیرید: کفش از مهم ترین چیزهایی است که در کوهنوردی میپوشید که باید با دقت درباره‌ی آن تصمیم بگیرید.

نکات کلیدی درباره‌ی ویژگی‌های الیاف پوشاک کوهنوردی

مهم نیست پوشاک کوهنوردی کوهنوردی چه شکلی هستند و از چه چیزی ساخته شده اند، در هر صورت شما باید برای داشتن ویژگی‌های مختلف، لایه‌های مختلف داشته باشید.

قابلیت راندن رطوبت: این ویژگی اهمیت بالایی در لایه‌ی اول یا هر لایه ای که مستقیما با پوست در تماس است، دارد. این ویژگی باعث میشود الیاف لباس رطوبت را از پوست به لایه‌ی بعدی منتقل کند تا به سرعت خشک شود. به این ترتیب عرق بدن بدون اینکه سرما بخورید تبخیر و خشک میشود.

عایق بودن: این ویژگی برای لایه‌ی میانی کلیدی است و شما را گرم نگه میدارد. لباس‌های این لایه به خودی خود گرم نیستند اما اگر خاصیت عایق بودن داشته باشند، به خوبی میتوانند گرمای بدن شما را در خود نگه دارند.

ضد آب و ضد باد بودن: در لایه‌ی سوم یا لایه‌ی بیرونی اهمیت زیادی دارند و نمیگذارند زیر باران خیس شوید یا در آب و هوای بادی سردتان شود. توجه کنید که ژاکت هایی که در برابر آب و باد “مقاوم” هستند کاملا جلوی باران و باد را نمیگیرند و یک لایه‌ی حفاظتی متوسط به حساب می‌آیند. همچنین ژاکت هایی که ضد آب هستند معمولا مشخص نمیکنند که ضد باد هم هستند یا نه، اما معمولا هر دو ویژگی را دارند.

قابلیت عبور هوا: این ویژگی در تمام لایه‌ها دارای اهمیت است و به خشک شدن سریع لباس کمک میکند. اگر تمام لایه هایی که به تن دارید قابلیت عبور هوا را نداشته باشند، زطوبتی که از پوست دفع شده نهایتا در یک لایه گیر میکند و باعث سرما خوردن شما میشوند.

ضد آب با قابلیت عبور هوا: لایه‌های بیرونی پیشرفته این ترکیب را دارند، با این حال پیشرفته ترین تکنولوژی‌ها هم جلوی باد و باران را گرفتن را در الویت قرار میدهند و برای همین وقتی رطوبت بالا میرود با مشکل تهویه‌ی هوا دست و پنجه نرم میکنند. لایه‌های بیرونی بدون قابلیت تهویه‌ی هوا، ارزان تر هستند ولی وقتی آن‌ها را میپوشید حس میکنید با کیسه‌ی پلاستیکی توی سونا نشسته اید.

محافظت در برابر آفتاب: لباس هایی که دارای فاکتور محافظت در برابر اشعه‌ی ماورای بنفش هستند (UPF) میتوانند از پوشت شما در برابر اشعه‌های مضر ماورای بنفش محافظت کنند.

الیاف‌های اساسی پوشاک کوهنوردی

اینجا لیستی از الیاف‌های رایجی که میتوانید از بین آن‌ها انتخاب کنید مشاهده میکنید.

پشم: پشم و بافتنی‌های قدیمی پوست را به خارش می‌انداختند اما بافتنی‌های امروزی این طور نیستند. مخصوصا پشم مرینوس دارای الیاف نرم، با قابلیت عبور هوا و راندن رطوبت است و به سرعت خشک شده و بوهای مختلف را در خود نگه نمیدارد.

لباس‌های نایلونی و پلی استری: این لباس‌ها از پشم مرینوس به صرفه تر هستند و رطوبت را به خوبی رانده و به سرعت خشک میشوند و همچنین قابل بازیافت هستند. از نقطه ضعف‌های این لباس‌ها این است که ممکن است بوی خوبی ندهند؛ برای همین است که در بعضی از این پارچه‌ها با مواد آنتی میکروبیال سعی شده جلوی فعالیت باکتری‌ها گرفته شود.

بافتنی: ژاکت‌های بافتنی در واقع از پلی استر ساخته شده‌اند و گرمایی که دارند بیشتر به خاطر الیاف درشت و نرم آنهاست تا مواد شیمیایی به کار رفته در تولیدشان.

ژاکت‌های نایلونی و پلی استری: استفاده از این ژاکت‌ها در لایه‌ی بیرونی (مثلا کت بارانی یا کاپشن) باعث محفوظ ماندن شما در برابر باد و باران میشود.

ابریشم: ابریشم توانایی بالایی در راندن رطوبت ندارد برای همین گزینه‌ی ایده آلی برای کوهنوردی‌های سخت به حساب نمی آید. ابریشم فرآوری شده عملکرد بهتری در راندن رطوبت دارد. ابریشم نرم و تجملی محسوب می‌شود اما از لحاظ استحکام و بو نگرفتن عملکرد خیلی خوبی ندارد.

نخ: نخ در راندن رطوبت و خشک شدن کاملا ضعیف عمل میکند و در خیس نگه داشتن و سرد کردن شما عملکرد فوق العاده ای دارد. اگر هوا خیلی گرم بود و با چسبیدن لباسهای نخی به بدنتان مشکلی نداشتید میتوانید آن‌ها را بپوشید اما در آب  و هوای سرد، پوشیدن لایه‌ی اول نخی باعث سرما خوردن میشود. برای همین است که کوهنوردان با تجربه میگویند نخ کشنده است.

لایه‌ی اول (base layer) در پوشاک کوهنوردی

در آی و هوای نسبتا سرد کمی گرما و مقدار زیادی توانایی راندن رطوبت از مهم ترین ویژگی هایی هستند که لباسهای لایه‌ی اول باید داشته باشند.

لباس زیر: مدل و نوع لباس زیری که میخواهید بپوشید کاملا به خود شما بستگی دارد. نخ همچنان یک “نه”ی بزرگ است. همینطور دقت کنید لباس زیرتان باعث سایش پوست نشود. برای همین است که طراحی‌های بدون درز بهترین گزینه برای کوهنوردی به حساب می‌آیند.

سینه بند: بهترین گزینه یک مدل اسپرتی بدون قلاب است تا موقع پوشیدن کوله پشتی باعث اذیت شدن پوست نشوند.

زیر پوش یا زیرپیراهنی: یک زیرپوش سبک هم میتواند در مواقع سرما به گرم ماندن شما کمک کند، همچنین جایگزین مناسب و سبک تری نسبت به تیشرت به حساب می‌آید.

پیراهن و شلوار لایه‌ی اول: در تمامی وزن ها، از سبک، متوسط تا سنگین، موجود هستند. وزن مورد نظر خود را براساس شرایط اقلیمی و سرمایی یا گرمایی بودن خودتان انتخاب کنید. پیراهن‌های یقه گرد به صرفه ترند اما پیراهن هایی که یقه‌ی زیپ دار دارندکاربردی تر هستند و میتوانید با توجه به گرمی و سردی هوا آنها را تنظیم کنید. شلوار لایه‌ی اول را میتوانید برای حفاظت و گرمای بیشتر زیر شلوار کوهنوردی بپوشید. اگر هوا بارانی شد میتوانید شلوار بارانی را هم روی آنها بپوشید.

آیا باید زیر لباس زیر بلند شرت بپوشید؟ جواب قاطعی برای این سوال وجود ندارد پس هر طور که راحت تر هستید عمل کنید.معمولا نیازی به پوشیدن شرت نیست اما بعضی‌ها آن را برای حفاطت و گرمای بیشتر میپوشند.

سایر گزینه‌های پوشش در کوهنوردی

شما در مجموع به لایه‌ی اول، لایه‌ی میانی  و لایه‌ی بیرونی (کت بارانی و شلوار) نیاز دارید. در ادامه سایر گزینه هایی که در اختیار دارید را مشاهده میکنید.

کلاه: اگر در جاهای آفتابی و خشک کوهنوردی میکنید باید کلاه بزرگ لبه دار بپوشید. این کلاه‌ها همچینین برای هوای مرطوب و بارانی هم مناسب هستند. برای آب و هوای سرد یک کلاه گرم بافتنی یا الیاف مصنوعی بردارید تا سرتان را گرم نگه دارید.

پیراهن: یک تیشرت آستین کوتاه مناسب آب و هوای گرم و تیشرت آستین کوتاه مناسب آب و هوای نسبتا خنک تر است. وقتی هوا آفتابی است یک لباس آستین بلند محافظ در برابر اشعه‌های خورشیدی بپوشید (خیلی از آنها یقه‌ی برگشتنی برای محافظت از گردن دارند).

شلوارک، شلوار و شلوارهای تبدیل شونده‌ی زیپ دار: شلوارهای تبدیل شونده طرفداران زیادی دارد چون دیگر نیازی نیست بین شلوار و شلوارک تصمیم بگیرید. جنس هایی که زودتر خشک میشوند اینجا هم در الویت قرار دارند. شلوارهای شش جیب هم به خاطر جا دار بودن محبوبیت بالایی بین کوهنوردها دارند.

شلوارهای یوگا؟ انعطاف خوبی دارند ولی در برابر سنگ و شاخه‌ها چندان مقاوم نیستند.

دامن، پیراهن و دامن‌های شلوارکی: دارای قابلیت انعطاف بالا و دوام زیاد و آستر هستند.

دستکش و جوراب: بسته به آب و هوا میتوانید دستکش و جوراب ضخیم یا نازک بپوشید. جوراب هایی که میپوشید باید از کفشتان بلندتر باشند و محض اطمینان یک جفت جوراب اضافی هم به همراه داشته باشید. دستکش‌های عایق و ضد آب بهترین گزینه برای زمستان و دستکش‌های دو انگشتی همیشه گرمتر از دستکش‌های معمولی هستند.

گتر: گترها مثل ساق بند روی کفش و پا پوشیده میشوند و از ورود ذرات گرد و غبار و سنگریزه، باران و حتی حشرات به کفش جلوگیری میکنند.

لایه‌ی میانی در پوشاک کوهنوردی

این لایه لایه ای است که باعث گرم شدن شما میشود. یک پیشنهاد معقولانه این است که یک ژاکت سبک پشمی و یک ژاکت سبک بادگیر که در کوله پشتی تان جا میشوند بردارید.

ژاکت پشمی: میتوانید روزهای سرد ژاکت پشمی را بپوشید و در روزهای خنک تر موقع استراحت از آن استفاده کنید. ژاکت‌های پشمی وزن‌های مختلفی دارند پس وزنی را انتخاب کنید که متناسب با آب و هوا و گرمایی یا سرمایی بودن خودتان باشد.

شلوار پشمی: اگر هوا خیلی سرد باشد شلوار پشمی بهترین گزینه برای لایه‌ی میانی است. ولی در بیشتر مواقع زیرشلواری‌های بلند گرمای لازم را فراهم میکنند.

کاپشن یا جلیقه‌های عایق: اگر آب و هوا مساعد باشد یک ژاکت پشمی کافی است. اگر هوا سرد تر بود یک کاپشن هم بردارید. اگر لایه‌های عایق داخل کاپشن خیس شوند، کاپشن دیگر نمیتواند گرما را در خود نگه دارد برای همین عایق‌های الیاف مصنوعی گزینه‌ی بهتری هستند. میتوانید یک کاپشن ضد آب هم بردارید یا یک کاپشن ضد آب و عایق استفاده کنید.

لایه‌ی بیرونی در پوشاک کوهنوردی: بارانی و شلوار

حتی یک آسمان صاف و آفتابی هم میتواند در عرض چند ثانیه به طوفان و باران تبدیل شود. خشک ماندن کلید سرما زده نشدن است. پس حتما کت بارانی و شلوار ضد آب به همراه داشته باشید. توجه کنید که در روزهای خشک هم میتوانید لایه‌ی بیرونی را برای حفاظت در برابر باد بپوشید.

شرایط محیطی

بعضی سفرها چالش‌های خاص خود را دارند. از مردم محلی پرس و جو کنید و ببینید آیا پیشنهادی برای نوع لباس هایی که باید بپوشید دارند یا نه. برای مثال:

لباس‌های ضد حشره: اگر در مناطق پر از درخت و بوته کوهنوردی میکنید، احتمال وجود حشرات و پشه‌های مختلف بسیار بالاست. پس لباس آستین بلند، شلوار بلند، و لباس‌های دفع کننده‌ی حشره را فراموش نکنید.

بوت‌های کوهنوردی بلند و چرمی: شاید پوشیدن آن‌ها در مناطق بیابانی منطقی نباشد اما میتوانند از شما در برابر مارها محافظت کنند.

گترهای ضد آب: اگر از مناطق برفی عبور میکنید به گتر نیاز دارید. وقتی برف‌ها آب میشوند گتر و کفش‌های ضد آب حسابی به کار می‌آیند.

 

لباس مناسب کوهنوردی در فصل‌های مختلف

لباس مناسب کوهنوردی در فصل بهار

در  فصل بهار هوا، روزها نسبتاً خنک و  شب‌ها سرد می‌شود. با این حال نیازی به پوشیدن لباس‌های پشمی و نایلونی نیست. زیرا باعث عرق سوز شدن بدن شما می‌شود.

برای لباس مناسب کوهنوردی در فصل بهار بهتر است از  لباس‌های گشاد و نخی استفاده کنید تا هوا در بدن شما جریان داشته باشد. همچنین به همراه داشتن یک سویی شرت نازک برای عصر و شب لازم است.

نیازی به پوشیدن چکمه‌های زمستانی نیست. چون در هر صورت با فعالیت شدید کوهنوردی بدن شما حرارت تولید می‌کند که برای گرم نگه داشتن شما در فصل بهار کافی است. از یک کفش کوهنوردی با لژ سبک و رویه ضد آب استفاده کنید. یک جوراب نخی و نسبتاً نازک به پا داشته باشید تا  باعث عرق کردن پاهای شما در کفش نشود.

فصل بهار به معنای وجود حشرات موذی است که در این صورت حتما کلاه و دستکش به همراه داشته باشید. علاوه بر آن استفاده از ضد آفتاب و کرم‌های ضد گزش ضروری است. در فصل بهار هنوز بارش‌های پراکنده وجود دارد پس حتما یک عدد بارانی ضد آب به همراه داشته باشید.

 

لباس مناسب کوهنوردی در فصل تابستان

بهترین لباس کوهنوردی در تابستان، لباس‌های نخی نازک و آستین کوتاه به همراه شلوارک است. توجه داشته باشید که  تابش آفتاب در ارتفاعات آزاردهنده تر می‌شود. پس برای این فصل از سال حتما عینک مناسب، کلاه آفتابگیر و کرم ضد آفتاب به همراه داشته باشید. از آنجایی که خنکی شب در کوهستان ممکن است برای برخی از افراد آزاردهنده باشد، می‌توانید از یک سویی شرت نخی نازک استفاده کنید. ترجیحا جوراب‌های اضافه به همراه داشته باشید تا به محض تعریق پا نسبت به تعویض آنها اقدام کنید.

 

لباس مناسب کوهنوردی در فصل پاییز

از جمله لباس‌های مناسبی که برای کوهنوردی در فصل پاییز می‌توانید استفاده کنید، بلوزهای آستین بلند به همراه سویی شرت است. بهتر است که سویی شرت شما اندکی از مدل‌های بهاره و تابستانه ضخیم تر باشد. همچنین پارچه آن از جنسی باشد که رطوبت را به خود جذب نکند. پاییز فصل بارندگی است و بهتر است لباس‌های شما از انواع ضد آب باشد. ضمن آنکه قابلیت ورود هوا به داخل بدن و تنفس پوست را فراهم کند. همچنین به همراه داشتن بارانی و کفش ضد آب ضروری است.

 

پوشاک مناسب کوهنوردی در فصل زمستان

پوشاک مناسب کوهنوردی در زمستان باید به گونه‌ای باشد که از بدن شما در برابر سرما کاملا حفاظت کند. پس انتخاب لباس‌های مختلف برای این فصل نیاز به دقت بیشتری دارد.

زمستان فصل سرما است و در ارتفاعات این سرما بیشتر هم می‌شود. بنابراین حتماً یک  بلوز آستین بلند و زیر شلواری عرق گیر پشمی به تن داشته باشید. این لباس‌ها باعث می‌شوند تا گرما در بدن شما  ذخیره شود.

از آن‌جایی که فعالیت کوهنوردی منجر به تولید حرارت در بدن می‌شود، بهتر است از پوشیدن لباس‌های زیاد خودداری کنید. زیرا باعث بالا رفتن دمای بدن و خستگی و کلافگی شما می‌شود.

حتما کاپشن‌های پشم شیشه ای، دستکش و کلاه مخصوص زمستان و چکمه‌های ساق دار به همراه داشته باشید. اینکه شلوار، کاپشن و کفش شما ضد آب باشد، برای فصل زمستان اهمیت زیادی دارد.

آفتاب زمستانه گاه می‌تواند از آفتاب تابستان نیز سوزاننده تر باشد. پس حتماً کرم و لوسیون ضد آفتاب به همراه داشته باشید و هر دو ساعت یک بار آن را تجدید کنید.

.
منابع:
.https://dobisell.com
.https://koohsite.com